Dat er nu een vaccin is geeft 69 procent van de Nederlanders een optimistisch gevoel voor het nieuwe jaar. Dit optimisme gaat gepaard met een toegenomen steun voor de coronamaatregelen van het kabinet en een eveneens flink toegenomen vaccinatiebereidheid. Dit blijkt uit onderzoek van I&O Research in opdracht van de NOS.

Optimisme dankzij vaccin; acht op tien accepteren verlenging lockdown

Steun voor coronamaatregelen neemt weer toe

Stond in december 66 procent van de Nederlanders achter de manier waarop het kabinet in het algemeen omgaat met de coronamaatregelen, nu is dat 72 procent. De steun voor de maatregelen m.b.t. de gezondheid van Nederlanders steeg eveneens: van 65 procent naar 71 procent. De steun voor de economische maatregelen ging van 54 naar 57 procent.

Driekwart wil lockdown verlengen, acht op tien vinden verlenging acceptabel

Vier op tien Nederlanders (40%) willen dat de huidige lockdown gehandhaafd wordt, nog eens 33 procent wil de lockdown zelfs verder aanscherpen. Een op vijf wil een versoepeling, 6 procent vindt dat de lockdown moet stoppen.

Vooral kiezers van PvdA, GL, D66, D66, VVD en CDA willen de lockdown handhaven of verder aanscherpen. Onder PVV-kiezers is er een groter deel voor ‘aanscherpen’ (38%), maar ook een groter deel voor ‘versoepelen’ (27%). FvD-kiezers zijn in 79 procent van de gevallen voor een versoepeling (19%) of het stoppen van de lockdown (60%). 

We hebben deze vraag ook anders gesteld, niet over wat men zelf wil, maar of men een verlenging van de huidige lockdown acceptabel vindt. Bijna acht op de tien Nederlanders (79%) vinden dat acceptabel.

Aanscherpen? Hoe dan? 

Een op de drie Nederlanders zou de lockdown dus nog verder willen aanscherpen. Op de open vraag “Op welke manier zou de lockdown nog verder moeten worden aangescherpt?” geven mensen twee soorten antwoorden:

  • de huidige maatregelen moeten beter gehandhaafd worden;
  • er moeten nog strengere maatregelen komen.

Vaccinatiebereidheid flink toegenomen

Het aandeel Nederlanders dat van plan is zich te laten vaccineren stijgt flink. Het percentage ‘zeker wel’, doorgaans een goede indicatie van te verwachten gedrag, steeg van 41 naar 63 procent. In november was dat nog 29 procent. Het aandeel ‘wel’ (zeker of waarschijnlijk) nam toe van 69 procent in december, naar 82 procent in januari. Het aandeel ‘niet’ (zeker of waarschijnlijk) daalde van 15 procent naar 11 procent nu.

De vaccinatiebereidheid steeg in alle leeftijdsgroepen en in alle leeftijdsgroepen ongeveer even veel (ongeveer +10 procentpunt). Ouderen (50-64 jaar en 65+) zijn in negen op de tien gevallen van plan zich te laten vaccineren, mensen van 25 tot 34 jaar het minst.

Vaccin zorgt voor optimisme; geen draagvlak voor verplichting

Dat er nu een vaccin is geeft 69 procent van de Nederlanders een optimistisch gevoel voor het nieuwe jaar. Dit geldt met name voor ouderen (50-64 jaar: 74% mee eens; 65+: 78% mee eens). Bijna de helft (45%) verwacht dat we dankzij het vaccin binnenkort ons normale leven weer kunnen gaan leiden. Een derde (33%) gelooft van niet. Ook hier zijn het eerder de ouderen (65+: 51% mee eens, 27% mee oneens) die er optimisme uit putten. Bij de andere groepen is het eerder fifty/fifty. 

Er is verdeeldheid over de stelling “Mensen die zich hebben laten vaccineren moeten voorrang krijgen in de zorg boven mensen die zich niet laten vaccineren”: 39 procent is het hiermee eens, 41 procent niet. Ouderen zijn hier vaker voor (65+: 51% mee eens, 29% mee oneens), jongeren vaker tegen (25-34 jaar: 28% eens, 56% oneens).

Voor het verplicht stellen van het vaccineren is nog minder draagvlak: slechts 36 procent is hier voor; 65-plussers staan hier wederom het vaakst achter (46%).

Veel vertrouwen in medici Gommers, Kuipers en Koopmans; minder in bewindslieden

Nederlanders hebben veel vertrouwen in de organisaties en personen die een hoofdrol spelen als het gaat om de aanpak van de coronacrisis. Dat geldt vooral voor medici als Diederik Gommers, Ernst Kuipers en Marion Koopmans en opvallend genoeg iets minder voor Jaap van Dissel. Als we de percentages omrekenen voor alleen degenen die deze personen kennen heeft 89 procent vertrouwen in Gommers, 87 procent in Kuipers, 84 procent in Koopmans en in 70 procent in Van Dissel. De instituten RIVM en de GGD’s hebben het vertrouwen van driekwart van de Nederlanders. Relatief laag zijn de scores die premier Rutte (65%) en minister De Jonge (57%) noteren.

Verantwoording

Dit onderzoek vond plaats van vrijdag 8 tot maandagochtend 11 januari 2021 in opdracht van de NOS. Er werkten in totaal 2.193 Nederlanders mee aan dit onderzoek. Het grootste deel van de deelnemers (2.147) is afkomstig uit het I&O Research Panel. Daarnaast vulden 46 Nederlanders de vragenlijst in via het panel van PanelClix.

Sommige vragen zijn (at random) gesteld aan de helft van de steekproef. Bij vragen waarbij dit het geval is wordt de steekproefbasis ook vermeldt (ook deze circa 1.000 waarnemingen geven een representatief beeld van de Nederlandse bevolking).

De onderzoeksresultaten zijn gewogen op geslacht, leeftijd, regio, opleidingsniveau en stemgedrag bij de Tweede Kamerverkiezingen in maart 2017. De weging is uitgevoerd conform de richtlijnen van de Gouden Standaard. Hiermee is de steekproef representatief voor de kiesgerechtigde Nederlandse inwoners (18+), voor wat betreft deze achtergrondkenmerken.

We vertellen u graag nog veel meer over I&O Research.


Neem contact op

afbeelding

Peter Kanne

Senior onderzoeksadviseur

afbeelding

Milan Driessen

Onderzoeker

Blijf op de hoogte, schrijf u in voor onze nieuwsbrief

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.