Uit de tweede I&O-peiling met betrekking tot de Provinciale Statenverkiezingen (20 maart) is het beeld min of meer hetzelfde als eind februari: de coalitiepartijen VVD, CDA en D66 staan op (fors) verlies, terwijl GroenLinks en Forum voor Democratie flinke winst zouden boeken.

Meerderheid coalitie in Eerste Kamer ver weg

Forum voor Democratie en GroenLinks op winst

PROVINCIALE STATENVERKIEZINGEN EN EERSTE KAMER

Coalitie virtueel op circa 28 zetels in Eerste Kamer

Uit de tweede I&O-peiling met betrekking tot de Provinciale Statenverkiezingen (20 maart) is het beeld min of meer hetzelfde als eind februari: de coalitiepartijen VVD, CDA en D66 staan op (fors) verlies, terwijl GroenLinks en Forum voor Democratie flinke winst zouden boeken. De enige coalitiepartij die de dans weet te ontspringen, is de ChristenUnie (3 zetels, net als in 2015). Met 28 zetels voor de vier partijen samen lijkt het vrijwel zeker dat de huidige coalitie voor een meerderheid in de senaat op zoek moet naar de steun van andere partijen. Deze peiling is overigens gehouden voor de bekendmaking van de doorrekening van het Klimaatakkoord door het CPB en PBL. Eventuele effecten daarvan op de stemintentie bij de Provinciale Statenverkiezingen zijn niet in dit onderzoek meegenomen.

Winst voor GroenLinks en Forum voor Democratie; gat met VVD iets groter

In deze peiling gaat de VVD aan kop: 12 zetels (rekening houdend met nauwkeurigheidsmarges tussen 10 en 14 zetels), één minder dan in 2015. GroenLinks (9, +5) en Forum voor Democratie (9, +9) volgen op enige afstand. Het gat tussen VVD enerzijds en GroenLinks en Forum voor Democratie anderzijds is iets groter geworden ten opzichte van de februari-peiling.

Verder zou het CDA 8 zetels halen (-4). Zowel de PVV (7) als de SP (7) zou twee zetels inleveren ten opzichte van de Eerste Kamerverkiezingen van 2015. DENK zou in de Eerste Kamer komen met 1 zetel (marge van +/- 1 zetel).

De regionale partijen staan samen op twee virtuele zetels, maar de doorrekening daarvan is lastig, omdat het de vraag of is regionale Statenleden één front zullen vormen (OSF) als de Eerste Kamer in mei wordt gekozen.

Landelijke politiek dominant, veel meer dan bij gemeenteraadsverkiezingen

Kiezers gaan bij de Provinciale Statenverkiezingen vooral af op het programma van de partijen in de landelijke politiek en de ideologie die de partij aanhangt.

Bijna de helft van de kiezers zegt dat de keuze voor een partij bij de Provinciale Statenverkiezingen vooral door de landelijke politiek wordt bepaald. Slechts 15 procent laat zich leiden door de provinciale politiek. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van vorig jaar was dat grofweg andersom: daar ging ruim de helft af op de gemeentelijke politiek en 16 procent op de landelijke politiek.

Kijkers van het RTL-debat van 7 maart vonden dat provinciale onderwerpen te weinig aan bod kwamen (66%) en dat landelijke onderwerpen te veel aandacht (37%) of voldoende aandacht (42%) kregen.

RTL-DEBAT

Dijkhoff en Baudet winnaars RTL-debat; Jetten positieve verrassing

Anders dan na het RTL-debat bekend werd gemaakt, blijkt uit dit onderzoek dat Klaas Dijkhoff en Thierry Baudet als winnaars van het debat worden gezien. Rob Jetten en Thierry Baudet hebben de kijkers het meest positief verrast.

Tweede Kamer en kabinet Rutte

Wopke Hoekstra meest gewaardeerde minister; Klaas Dijkhoff populairste fractievoorzitter

Klaas Dijkhoff is de hoogst gewaardeerde fractievoorzitter, hij krijgt een 6,2 van de kiezers. Na hem volgen Gert-Jan Segers met een 6,0 en Lilian Marijnissen met een 5,8. De politici met de laagste waardering zijn Thierry Baudet met een 4,3, Geert Wilders met een 4,0 en Tunahan Kuzu met een 2,4.

Wopke Hoekstra, minister van Financiën voor het CDA, krijgt een 6,8 van de kiezers en is daarmee de best gewaardeerde minister. Hij is ook een van de weinige ministers die in 2019 beter gewaardeerd wordt dan in 2018. Carola Schouten (ChristenUnie, Landbouw, een 6,5), Hugo de Jonge (CDA, Gezondheidszorg, een 6,5) en Sigrid Kaag (D66, Buitenlandse Handel, een 6,3) volgen op enige afstand. De laagste waardering krijgt minister Wiebes van Economische Zaken (VVD) met een 4,8. Een flinke daling ten opzichte van 2018, toen hij nog een 5,4 kreeg.

Tevredenheid over Rutte III neemt iets toe (maar ontevredenheid overheerst nog)

De tevredenheid over het kabinet-Rutte III is voor het eerst sinds maart 2018 gestegen. Waar in februari 33 procent van de kiezers tevreden was over het kabinet, is dat nu gestegen naar 38 procent. Het aandeel kiezers dat ontevreden is, is gedaald van 63 procent in februari naar 58 procent nu. Per saldo zijn kiezers dus iets minder ontevreden over het kabinet-Rutte ten opzichte van eind februari.

Coalitiepartijen winnen iets

In vergelijking met februari krijgt de VVD – met 24 zetels – een zetel meer in de Tweede Kamerpeiling, maar ten opzichte van de Tweede Kamerverkiezingen in 2017 zou de VVD negen zetels inleveren.

Behalve de VVD winnen ook het CDA (15, -4 t.o.v. verkiezingen van 2017, maar +3 ten opzichte van februari) en de ChristenUnie (8, +3). D66 blijft stabiel: elf zetels bij deze peiling en elf zetels in februari. Samen zouden de coalitiepartijen nu 58 zetels halen, een (virtueel) verlies van 18 zetels.

De PVV verliest twee zetels in vergelijking met februari en komt uit op 15 zetels, vijf minder dan bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2017. Forum voor Democratie groeit in deze peiling: van 16 zetels in februari naar 18 zetels nu.

Ter linkerzijde valt op dat GroenLinks iets inlevert en op achttien zetels uitkomt (-2 t.o.v. februari). De SP stijgt iets tot 15 zetels (+1 t.o.v. februari 2019). De PvdA blijft stabiel en komt uit op 10 zetels.

Verantwoording

I&O Research voerde een landelijk representatief onderzoek uit onder 2.084 Nederlanders van 18 jaar en ouder. Het onderzoek liep van vrijdag 8 tot en met dinsdagochtend 12 maart 2019.

De resultaten zijn gewogen op geslacht, leeftijd, opleiding, regio en stemgedrag bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2017. Het grootste deel van de deelnemers is afkomstig uit het I&O Research Panel (n=1.909). Daarnaast zijn 175 deelnemers via PanelClix benaderd om deel te nemen aan dit onderzoek.

Overname uit deze publicatie is alleen toegestaan met expliciete vermelding van I&O Research als bron.

We vertellen u graag nog veel meer over I&O Research.


Neem contact op

afbeelding

Peter Kanne

Senior onderzoeksadviseur

afbeelding

Laurens Klein Kranenburg

Onderzoeker

Blijf op de hoogte, schrijf u in voor onze nieuwsbrief

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.